เที่ยวหน้าทอน
บ้านนันทพาณิชย์
จุลพร นันทพานิช (สถาปนิก)
ปกรณ์ จารุจิตติพันธ์
"บ้านนันทพาณิชย์" ตั้งอยู่ที่ถนนสายกลาง ย่านตลาดหน้าทอน อำเภอเกาะสมุย สร้างประมาณ ปี พ.ศ. 2495-96 โดยนายชำนาญ นันทพานิช (โกต๋า) เป็นเจ้าของบ้าน และนายตู้ เกตุมุนินทร์ เป็นนายช่าง รูปแบบเป็นร้านค้าและบ้านพักอาศัย มี 2 ชั้น 2 คูหา ชั้นล่างเป็นผนังหล่อคอนกรีตเสริมเหล็ก ชั้นบนเป็นไม้ คาดว่าได้รับอิทธิพลจาก อาคารรูปแบบอาณานิคม (Colonial Style) ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยาในเขตกรุงเทพมหานคร ซึ่งนายชำนาญเดินทางไปติดต่อค้าขาย
"บ้านนันทพาณิชย์" จัดได้ว่าเป็นบ้านร้านค้าแบบอาณานิคมรุ่นแรกในเกาะสมุย หากได้ปรับประยุกต์วิธีการก่อสร้างและวัสดุตามสภาพแวดล้อม โครงสร้างชั้นล่างประกอบด้วยเสาช่วงกลางบ้าน และกำแพงรอบบ้านเป็นส่วนรับน้ำหนัก โดยกำแพงเป็นคอนกรีตหล่อเสริมด้วยเหล็กรางรถไฟ เป็นคอนกรีตเปลือยไม่ฉาบ ประตูหน้าบ้านเป็นบานเฟี้ยม เวลาปิดต้องประกอบโครงไม้ยึดประตูไว้ พื้นเป็นกระเบื้องหินขัดปูสลับสีเขียวแดง ซึ่งเป็นรูปแบบที่นิยมในขณะนั้น (ซื้อจากร้านค้าแถวสะพานเฉลิมโลก กรุงเทพฯ)
ชั้นบนเป็นโครงสร้างไม้ เสาทำจากไม้เคี่ยม พื้นผนังและฝ้าเพดานทำจากไม้หลุมพอ ซึ่งเป็นไม้คุณภาพดีของเกาะสมุย ประตูและหน้าต่างเป็นไม้สักสั่งมาจากกรุงเทพ หน้าต่างเป็นบานเปิดและมีบานเกร็ดกระทุ้งในบานเปิดอีกที เป็นลักษณะหน้าต่างอาคารแบบอาณานิคม เหมาะกับภูมิอากาศร้อนชื้น หลังคาเดิมเป็นกระเบื้องขนมเปียกปูน (กระเบื้องว่าว) ปัจจุบันเปลี่ยนเป็นประเบื้องลูกฟูก
พื้นที่ด้านหลังเป็นที่เก็บสินค้า ครัวและพื้นที่พักผ่อน ส่วนชั้นบนเป็นที่พักอาศัยของสมาชิกในครอบครัวตลอดจนญาติและมิตรสหาย เนื่องจากสมัยนั้นเกาะสมุยยังไม่มีโรงแรม ไม่ว่าข้าราชการ พ่อค้า หรือแม้กระทั่งอดีตบรรณาธิการหนังสือพิมพ์บางกอกเวิล์ด (ในเครือบางกอกโพสต์ หยุดพิมพ์ไปแล้ว) ก็เคยเป็นแขกของบ้านหลังนี้ โดยห้องนอนตั้งอยู่ทางทิศใต้ หิ้งพระและศาลบรรพบุรุษจากมณฑลไหหนาน ตั้งอยู่บริเวณโถงทางทิศเหนือ
เมื่อแรกสร้างเสร็จ ชั้นล่างเป็นที่ตั้งห้างหุ้นส่วนจำกัด นำไทยพานิช ซึ่งคาดว่าตั้งขึ้นมาเพื่อดูแลธุรกิจตัวแทนจัดหามะพร้าวแห้งให้บริษัท ลีเวอร์บราเธอร์ นอกจากนั้นนายชำนาญยังมีกิจการเดินเรือระหว่างบ้านดอน - เกาะสมุย กิจการค้ามะพร้าว ตัวแทนจัดหาสินค้าให้กับเรือต่างๆ (เอเยนต์เรือ) เอเยนต์สุราและสินค้าต่างๆ ประมาณปลายปี 2503 นายแพทย์สุวิทย์ นันทพานิช (หมอตาปู) บุตรชายคนที่สองกลับมาเปิดคลินิกรักษาพยาบาลผู้ป่วย ซึ่งอาจเรียกได้ว่าเป็นโรงพยาบาลขนาดย่อม เนื่องจากมีเตียงสำหรับคนไข้ใน ประกอบกับขณะนั้นสมุยยังไม่มีโรงพยาบาล ถือได้ว่าบทบาทของ "บ้านนันทพาณิชย์" เปลี่ยนจากศูนย์กลางธุรกิจ เป็นศูนย์กลางทางการแพทย์แทน
มีเรื่องเล่าว่ารูปรับปริญญาของนายแพทย์สุวิทย์ นันทพานิช ที่ติดไว้ข้างฝาบ้านตามธรรมเนียมของคนไทยทั่วไป เป็นแรงบันดาลใจในการเล่าเรียนของเยาวชนหลายคนในอำเภอเกาะสมุย
สำหรับสาเหตุที่ป้ายชื่อ "บ้านนันทพาณิชย์" เขียนไม่เหมือนกับชื่อสกุล "นันทพานิช" ของนายชำนาญนั้น นายแพทย์สุวิทย์ ซึ่งเป็นผู้ไปติดต่อทำป้ายย่านสะพานดำ กรุงเทพฯ คาดว่าน่าจะเกิดจากความผิดพลาดในขั้นตอนการจัดทำป้าย
กล่าวได้ว่า "บ้านนันทพาณิชย์" เป็นหนึ่งในสิ่งก่อสร้างร่วมสมัย ที่บ่งบอกเรื่องราวของบ้านหน้าทอนและเกาะสมุย ทั้งในฐานะที่เป็นสถานที่ประกอบธุรกิจที่มีบทบาทต่อสมุยในขณะนั้น และเป็นที่ตั้งของคลินิกรักษาพยาบาลแห่งแรกของสมุย
ปัจจุบัน บ้านนันทพานิช ยังคงเปิดเป็นคลินิก
หมายเหตุ
- รูปป้าย "บ้านนันทพาณิชย์" มีการแตกแต่งภาพ โดยลบโครงเหล็กที่ทำเพิ่มเติมภายหลังเพื่อติดตั้งป้ายคลินิกออก (ติดตั้งใต้ป้ายชื่อบ้าน) และตบแต่งตัวอักษรตัว "ท"
- นายจุลพร นันทพานิช เขียนบทความเรื่อง "ก๋งกับบ้าน" พิมพ์ในหนังสือ "เรื่องราวอันเป็นตำนานของก๋ง" หนังสือที่ระลึกงานศพนายชำนาญ นันทพานิช ในปี 2538 และปรับปรุงอีกครั้งเมื่อเดือน พฤษาคม 2549
- นายปกรณ์ จารุจิตติพันธ์ เรียบเรียงบทความ "บ้านนันทพาณิชย์" ขึ้น โดยอาศัยข้อมูลตามเอกสารในข้อ 2 รวมถึงหนังสือ "เรื่องราวอันเป็นตำนานของก๋ง" และสัมภาษณ์นายแพทย์สุวิทย์ นันทพานิช เพิ่มเติมเมื่อ พฤษภาคม 2549 โดยเฉพาะประเด็นเรื่องปีที่สร้างบ้าน การจัดหาวัสดุ การจัดทำป้าย "บ้านนันทพาณิชย์" และการใช้ประโยชน์ของบ้าน
- เดือนพฤษภาคม 2550 มีการปรับปรุงบ้านเพื่อแก้ปัญหาน้ำท่วม โดยได้เสริมทางเท้าหน้าบ้านให้สูงขึ้นด้วยพื้นหินขัดสีเขียว และเว้นพื้นที่ทางเท้าส่วนหนึ่งไว้ในระดับเดิมเพื่อให้เปิดปิดประตูหน้าบ้าน ซึ่งเป็นบานเฟี้ยมได้
หัวข้อที่เกี่ยวข้อง
- กำหนดการงานตรุษจีน 2551
- หน้าทอนมิวสิคเฟสติวัล # 1
- งานสงกรานต์ประจำปี 2550
- ตารางกิจกรรมตรุษจีนหน้าทอน 50
kodomo
เราด้วย
หมอคนหนึ่ง
หมวกเบอร์แปด
คนไข่ดำหาดแม่น้ำ
dekthep
มาสิวะ
ขอแสดงความนับถือ
นุ้ยเองค่ะ
bravo
ไม่มีหมอเงื่อนไขในการใช้บริการ
เว็บไซท์เปิดให้ทุกท่านตั้งหัวข้อกระทู้ เพื่อสอบถามความคิดเห็น จากเพื่อนสมาชิกท่านอื่นมีเงื่อนไข คือ- เว็บบอร์ดมีการบันทึกข้อมูลผู้ใช้งาน มีระบบบันทึกไอพี ซึ่งสามารถสืบค้นไปยังผู้เขียนข้อความได้ กรุณาระมัดระวังในการเขียนข้อความซึ่งอาจก่อผลร้ายต่อตนเองและผู้อื่น
- กระทู้ที่สมาชิกตั้งหรือข้อความที่ท่านแสดงความคิดเห็น จะแสดงผลทันทีหลังการโพสต์ เว้นแต่ในกรณีที่มีความจำเป็น ข้อความที่โพสต์อาจจะไม่ขึ้นโดยอัตโนมัติ ( สมัครสมาชิกคลิกที่นี่ )
- ขอสมาชิกให้ความเคารพต่อสิทธิของผู้อื่นและตนเองในการแสดงความคิดเห็นต่อสาธารณะ โปรดงดเว้น การใช้คำหยาบคาย ส่อเสียด ดูหมิ่น กล่าวหาให้ร้าย สร้างความแตกแยก หรือกระทบถึงสถาบันอันเป็นที่เคารพ
- ข้อความ เนื้อหา รูปภาพ หรือ สิ่งอื่นใดที่เขียนหรือนำเข้าโดยสมาชิกแต่ละท่าน เป็นการแสดงความคิดเห็นของท่านเหล่านั้น ไม่ใช่มุมมองและความคิดเห็นของเว็บนี้ ทางเว็บไม่มีส่วนรับผิดชอบใดๆ และไม่สามารถนำไปอ้างอิงทางกฎหมายได้ กรุณาใช้วิจารณญาณและดุลยพินิจ
- หากเนื้อหา หรือ ข้อความใดๆ ที่ท่านคิดว่าไม่เหมาะสม ท่านสามารถแจ้งลบได้ ทางทีมงานจะพิจารณาเพื่อลบข้อความเหล่านั้น ภายในระยะเวลาที่เหมาะสม ทางเว็บขอขอบคุณทุกท่านที่ช่วยตรวจสอบดูแล
- ผู้ดูแลเว็บไซท์ขอสงวนสิทธิ์ในการลบข้อความใดๆ ที่อาจก่อให้เกิดความหายต่อบุคคลอื่น พิจารณาแล้วเห็นว่าไม่เหมาะสม โดยไม่จำเป็นต้องแจ้งให้ท่านทราบ
เนื่องจากความคิดเห็นที่แสดงด้านบนถูกส่งขึ้นโดยอัตโนมัติจากผู้อ่าน โปรดใช้วิจารณญาณในการอ่าน เจ้าของเว็บไซท์ ไม่จำเป็นต้องรับผิดชอบ หากข้อความในกระทู้ พาดพิงบุคคลอื่นในทางเสียหาย และหากพบข้อความที่ไม่เหมาะสม โปรดแจ้งทีมงานโดยด่วน เพื่อดำเนินการต่อไป
แจ้งลบหัวข้อ